Niejeden z plantatorów lub chociażby ogrodników-hobbystów spotkał się w swojej karierze z sytuacja, gdy rozwijające się na drzewach czy krzewach owoce zostały wyjedzone przez ptaki. I choć jest to naturalna kolej rzeczy, że zwierzęta poszukują łatwo dostępnych źródeł pokarmu, to dla osób poświęcających czas i środki na uprawę taka sytuacja jest wybitnie nie do zaakceptowania. Jednym z z bardziej skutecznych rozwiązań, chroniących przez ryzykiem strat, jest montaż tak zwanych siatek na ptaki, które to zabezpieczenia utrudniają wyjadanie owoców.

Znikające owoce z drzew? To nie tylko wina szpaków!
Powszechnie przyjmuje się, że największym zagrożeniem dla czereśni i wiśni są szpaki. Wprawdzie większość szkód powodowanych jest w tych uprawach właśnie przez ten gatunek, to jednak sytuacja nie jest tak jednoznaczna. Mniej znani, ale nie mniej groźni dla upraw, są i inni wielbiciele owoców, a do takich amatorów zaliczyć możemy choćby kosy czy kwiczoły. Również lista potencjalnie zagrożonych gatunków roślin jest dłuższa, z drzew owocowych należy wspomnieć jeszcze przynajmniej o śliwach i jabłoniach, szczególnie gdy owoce pozostaną na nich dłużej, natomiast kiedy mowa o krzewach owocowych, to trzeba odnotować truskawki, borówki czy nawet winogrona.
Powodów, dla których ptaki wydziobują owoce z krzewów i drzew jest wiele, po części jest to chęć szybkiego uzupełnienia pożywienia, czyli energii, a po części i to, że w okresie letnim źródła wody mogą być dla zwierząt trudniej dostępne, podczas gdy drzewa owocowe są pobliżu, więc radza sobie w ten sposób.
Dlaczego siatka na drzewie owocowym jest skutecznym rozwiązaniem?
Istnieje kilka różnych sposobów radzenia sobie z ptasimi złodziejami. Niektórzy na przykład próbują odstraszać szpaki, umieszczając makiety drapieżników, inni zaś uważają, że całkiem skutecznym trikiem jest wieszanie starych płyt cd na drzewach, część osób stawia natomiast na odstraszanie dźwiękowe lub chemiczne, np. domowy roztwór octu, jednak skuteczność tych zabiegów nie zawsze jest satysfakcjonująca.
Najskuteczniejszym rozwiązaniem problemu ochrony naszych owoców jest montaż siatek na drzewach owocowych. Wysoka efektywność tej właśnie szkoły opiera się na ciągłości działania fizycznej bariery i minimalizacji czynników ryzyka, a mówiąc prościej, siatka na szpaki będzie na drzewie zawsze, gdy odstraszasz dźwiękowy nie zadziała na przykład z powodu rozładowania baterii, o której kontroli należy stale pamiętać. Dodatkowo warto mieć świadomość, że ptaki także się uczą i z czasem mogą przestać reagować na nieruchomą makietę drapieżnika czy odstraszacza, siatka na drzewie natomiast ma stale taką samą skuteczność, chyba że zostanie uszkodzona i należy ja wtedy naprawić.

Widoczna na ilustracji, poprawnie zamontowana na drzewie, siatka na szpaki, i inne ptaki, stanowi skuteczną oraz trwała barierę, która ochroni owoce przed wydziobaniem. Produkt ten jest szeroko dostępny w Internecie, np. tutaj: https://fermo.pl/gospodarstwo/siatki-dla-hodowcow/siatki-przeciw-ptakom.html, w wielu rozmiarach, od naprawdę małych np. 4x5 metrów, po modele osłaniające np. całą grządkę z borówkami o wymiarach 4,8x100 m.
Pamiętaj o zamontowaniu siatki na krzewach, by ich owoce były chronione
Jednym z częściej popełnianych błędów przez ogrodników o niewielkim stażu jest zamontowanie siatki przeciwko szpakom na drzewach, aby ochronić czereśnie lub wiśnie, lecz pozostawienie pobliskich krzewów bez ochrony, co staje się zachętą. Jak już wspomniano, zwierzęta mają swoje preferencje, jednak gdy ograniczymy im możliwość łatwego sięgnięcia po ulubione owoce, a w okolicy będzie dostępna alternatywa, nawet znajdująca się niżej na liście ich ulubionego pożywienia, to zwierzęta najprawdopodobniej skorzystają z okazji i nie pogardzą także i tym pokarmem. Dlatego też, gdy planujemy zakup osłony na drzewa, to wskazane jest również zakupienie siatki na krzewy owocowe, tak by zagrożenie ze strony ptaków wyeliminować w całości, a nie jedynie przenieść z jednego gatunku owoców na inne.
Jakie wymiary powinna mieć montowana na drzewach siatka na ptaki?
O ile zakup i montaż siatki przeciwko ptakom na krzewach nie nastręcza zbyt wielu trudności, to w przypadku drzew owocowych jest nieco inaczej. Wynika to zarówno z trudności oszacowania precyzyjnych wymiarów, jak i z konieczności skorzystania z pomocy np. sąsiadów przy zakładaniu. Ogólnie jednak, mając w pamięci zachowanie pewnego marginesu bezpieczeństwa, by nie nabyć zbyt małej siatki, możemy oszacować wielkość siatki, korzystając ze wzoru na wymiary siatki, czyli 2x (wysokość + szerokość korony drzewa). Oznacza to, że wysokie na trzy metry drzewo, którego korona ma dwa metry szerokości, będzie wymagało zakupu siatki o wymiarach 10x10 metrów.
Podsumowanie
Ochrona drzew owocowych przed szpakami oraz innymi skrzydlatymi złodziejami nie jest wyłącznie opcją, to działanie bardzo rozsądne i pożądane. Dość powiedzieć, że poza samymi zjedzonymi owocami, także te tylko naddziobane zaczynają szybko gnić, co może doprowadzić do utraty znacznej części całego zbioru. Na szczęście możliwość oddzielenia owoców od zwierząt za pomocą siatki w bardzo dużym stopniu zapobiega takiemu rozwojowi wypadków, a zaznaczyć trzeba, że nie jest to też nadmiernie kosztowne.

