Śmierć „Wilka”. Żołnierz wyklęty spod Nowego i Warlubia

Narodowy Dzień Pamięci Żołnierzy Wyklętych obchodzony 1 marca to dobra okazja, aby przypomnieć sylwetkę Jana Sikorskiego.
sikorski-czolo

Urodził się 24 maja 1922 r. w Bladowie niedaleko Tucholi. Pod koniec lat dwudziestych XX w. rodzina Sikorskich kupiła gospodarstwo w Twardej Górze koło Nowego. Po ukończeniu szkoły podstawowej Jan Sikorski pomagał początkowo rodzicom w prowadzeniu gospodarstwa. Jego zamiłowaniem był jednak las. Praktykował w leśniczówce Średnik (obecnie Nadleśnictwo Osie).

W czasie wojny musiał podjąć pracę w fabryce wojskowej w Grudziądzu. Prawdopodobnie jesienią 1941 r. szukał schronienia w lasach. Z grupą okolicznych mieszkańców ukrywali się w bunkrach niedaleko Rychławy koło Nowego.

Rok 1945. Jan Sikorski w leśnictwie Kuźnica koło Warlubia / Fot. ze biorów T. Czartoryskiej

W 1942 r. wstąpił do Tajnej Organizacji Wojskowej „Gryf Pomorski”. Przybrał pseudonim „Orlicz”. Później jako „Wilk” współpracował z Armią Krajową. Dowodzony przez niego oddział „Wilki” działał na terenie gmin Nowe i Warlubie. Organizowali akcje odwetowe wobec najbardziej brutalnych Niemców. Broń zdobywali na żołnierzach niemieckich i uzbrojonych członkach straży leśnej.

We wrześniu 1944 r. „Wilki” oddelegowano do współpracy z polsko-sowiecką grupą desantową porucznika Kazimierza Waluka. Formacja została rozwiązana trzy miesiące później.

W lutym 1945 r. na teren powiatu świeckiego wkroczyli Sowieci. Sikorski został komendantem posterunku Milicji Obywatelskiej w Lipinkach koło Warlubia. Wkrótce potem został aresztowany przez NKWD, udało mu się jednak uciec z transportu.

Grób Jana Sikorskiego na cmentarzu w Nowem / Fot. UG Nowe

Wstawiennictwo porucznika Waluka uratowało go przed ponownym zatrzymaniem. Wrócił na stanowisko komendanta milicji w Lipinkach, które zajmował do marca 1945 r. We wrześniu 1945 r. dostał pracę leśniczego w gminie Warlubie.

Związał się z oddziałami partyzanckimi Władysława Chelińskiego „Małego” i Zygmunta Szendzielarza „Łupaszki”. 3 czerwca 1946 r. został aresztowany przez funkcjonariuszy Grupy Operacyjnej MO/UB pod dowództwem podporucznika Zdzisława Wiziora. Podczas próby odbicia więźniów Jan Sikorski został zastrzelony przez funkcjonariusza UB.

Pochowano go na cmentarzu w Nowem. Aby odnaleźć jego mogiłę należy wejść pierwszą bramą i skręcić alejką w prawo. Pomnik znajduje się w połowie alejki, po jej lewej stronie.

a.pudrzynski@extraswiecie.pl


źródło: Urząd Gminy w Nowem, Urząd Gminy w Warlubiu, Marzena Kruk „Potyczka pod Lipinkami 3 czerwca 1946 r.”.

Udostępnij

Wybrane dla Ciebie

Generic selectors
Exact matches only
Search in title
Search in content
Post Type Selectors